Evenwichtsklachten bij ouderen, wat kun je er aan doen?

Heel wat ouderen zijn bang om te vallen en dat lijkt terecht, want ongeveer 30% van de mensen van 65 jaar en ouder valt eens per jaar en 15% twee keer per jaar of vaker. Het aantal 65-plussers dat na een val op de spoedeisende eerste hulp belandt, is in 10 jaar met 40% gestegen zo blijkt uit cijfers van VeiligheidNL.

Wat is een evenwichtsstoornis?

Evenwichtsstoornis is elke stoornis die het evenwichtsorgaan in zijn werking belemmert. Het is vaak een symptoom van een onderliggende aandoeningen. Mensen met een evenwichtsstoornis staan minder stabiel op de voeten, struikelen of vallen sneller, kunnen moeilijker trappen nemen en zijn vooral onzeker in het donker qua lopen. Vooral ouderen hebben vaak last van dit gevoel van onstabiliteit.  Dit gevoel van onstabiliteit kan verstrekkende gevolgen hebben. Zo kan er bij sommige mensen een angst ontstaan die een te grote rol gaat spelen, waardoor ze niet meer zo snel de deur uit durven te gaan. Het gevolg is dat deze mensen te weinig aan lichaamsbeweging doen, waardoor de conditie en balans verminderen. Het risico op vallen of struikelen neemt daardoor ook nog eens toe.

Het evenwichtsorgaan

Het evenwichtsorgaan ligt in het binnenoor. Omdat het heel kwetsbaar is, ligt het verscholen achter het rotsbeen.  Het evenwichtsorgaan bestaat grofweg gezegd uit 2 delen: de drie halfcirkelvormige kanalen en de twee otolietorganen (utriculus en sacculus). De informatie vanuit de halfcirkelvormige kanalen en otolietorganen bereikt de hersenen. Ze leveren een belangrijke bijdrage aan het in standhouden van het evenwicht bij stilstand en beweging. Daarnaast zorgen ze voor een stabiele blik tijdens het maken van bewegingen met het hoofd. Door het evenwichtsorgaan hebben we dus een bepaald evenwicht. We weten erdoor hoe we moeten staan en dat we niet zomaar omvallen.

Mogelijke oorzaken

De oorzaken van een evenwichtsstoornis hebben niet altijd te maken met problemen in het evenwichtsorgaan zelf. Vaak is het een symptoom van een onderliggende aandoening. Mogelijke oorzaken kunnen zijn:

  • Bloeddrukdaling
    Het gevolg van een verlaagde bloeddruk kan zijn dat wanneer iemand te (snel), opstaat het lichaam en de bloeddoorstroming zich niet snel genoeg aanpassen aan de nieuwe houding.
  • Ziekte van Ménière
    Bij deze ziekte werkt het evenwichtsorgaan niet goed. Hierdoor ontstaan klachten zoals aanvalsgewijze duizeligheid, oorsuizen, misselijkheid, braken en uiteindelijk ook gehoorverlies.
  • Diabetes mellitus type II
    Dit is een chronische stofwisselingsziekte die gepaard gaat met een te hoog glucosegehalte in het bloed. Bij diabetes mellitus is het lichaam niet meer in staat om glucose goed te verwerken. Bij een hypo(glycemie) is het bloedsuikergehalte lager dan 3,8 millimol per liter. Op dat moment kunnen duizeligheid en flauwvallen het gevolg zijn.
  • Beroerte
    Hierbij gaat er iets mis met de bloedcirculatie in de hersenen. Een beroerte kan een hersenbloeding of een herseninfarct betreffen. Doordat er iets misgaat in de bloedcirculatie, functioneert een deel van de hersenen niet meer. Mogelijke symptomen zijn naast verlammingen, duizeligheid in combinatie met evenwichtsstoornissen.
  • Oorontstekingen
    Bij neuritis, neuritis vestibularis of acute vestibulaire paralyse werkt plotseling één van de evenwichtsorganen niet meer. Het gevolg is dat iemand een plotse, heftige draaiduizeligheid ervaart, waarbij de hele wereld lijkt te draaien. Op dat moment kan iemand bijna niet rechtop blijven staan. Dit gaat vaak gepaard met misselijkheid en braken. Als de uitval met gehoorproblemen samengaat, dan spreekt met van een labyrinthitis. Hierbij is zowel het evenwichtsorgaan als het slakkenhuis aangetast. Het is een belangrijke oorzaak van acute evenwichtsproblemen die vooral in het najaar en de winter optreedt.
  • Slechter zicht
    Veel mensen op oudere leeftijd zien slechter dan vroeger als gevolg van staar, netvliesbeschadiging of een verhoogde oogdruk. Wanneer je hier last van hebt dan is het moeilijker om je evenwicht te bewaren.
  • Bepaalde medicijnen
    Sommige medicijnen vergroten de kans op vallen. Bijwerkingen zoals bloeddrukdaling, spierverslapping en slaperigheid kunnen hiervan de oorzaken zijn.
  • Dementie
    Bij dementie verwerken de hersenen informatie niet meer. Het eerste symptoom is vaak dat iemand problemen met het geheugen krijgt. Maar ook problemen met de oriëntatie en evenwichtsstoornissen zijn symptomen.

Wat kun je zelf doen?

Er bestaat geen medicijn dat het evenwichtssysteem herstelt.  Maar je kunt wel een aantal dingen doen, die het risico op vallen verkleinen. Wat kun je doen?

  • Controleer je woning of er geen vloerkleden of snoeren losliggen.
  • Controleer of er voldoende verlichting is.
  • Zorg er ook voor dat er niet al te veel meubilair in een woning is; creëer zoveel mogelijk loop- en zichtruimte.
  • Let ook op kleding en vermijd bijvoorbeeld gladde sloffen, hoge hakken of een kokerrok. Goede schoenen zorgen voor een goed contact met de ondergrond.
  • Begin met oefentherapie. Bij onvoldoende lichaamsbeweging neemt het evenwichtsgevoel af en vermindert de conditie. Met oefeningen kunnen mensen hun evenwicht en spieren weer trainen, waardoor je meer vertrouwen krijgt in je eigen stabiliteit.

 

Bron: vumc.nl

4 reacties

  1. Anoniem 29 januari 2018 at 12:08

    bppd

    Beantwoorden

  2. Anoniem 9 april 2018 at 11:25

    Kan het ook door medicijnen komen dat je duizelig word

    Beantwoorden

    • John 9 april 2018 at 12:20

      dat zou bij bepaalde medicijnen wel kunnen

      Beantwoorden

  3. Anoniem 29 augustus 2018 at 19:02

    door bloeddrukverlagende medicijnen kan men duizilig worden

    Beantwoorden

Darmonderzoek: bent u al aan de beurt?

Voer uw geboortejaar in en reken uit wanneer u in aanmerking komt voor het RIVM bevolkingsonderzoek.

Doe de test